Công ty Luật TNHH Youme cho biết: Căn cứ theo Điều 78, 79, 81 và 82 và Điều 65 Luật Đất đai 2024, Nhà nước quyết định thu hồi đất trong các trường hợp sau đây:
Thu hồi đất vì mục đích quốc phòng, an ninh;
Thu hồi đất để phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng;
Thu hồi đất do vi phạm pháp luật về đất đai;
Thu hồi đất do chấm dứt việc sử dụng đất theo pháp luật, tự nguyện trả lại đất, có nguy cơ đe dọa tính mạng con người, không còn khả năng tiếp tục sử dụng.
Trong đó, khi thu hồi đất để phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng có những trường hợp thu hồi để thực hiện “dự án” trong trường hợp được quy định cụ thể tại Điều 79 Luật Đất đai 2024 như sau:
Xây dựng công trình giao thông
Xây dựng công trình thủy lợi
Xây dựng công trình cấp nước, thoát nước
Xây dựng công trình xử lý chất thải
Xây dựng công trình năng lượng, chiếu sáng công cộng
Xây dựng công trình dầu khí
Xây dựng công trình hạ tầng bưu chính, viễn thông, công nghệ thông tin
Xây dựng chợ dân sinh, chợ đầu mối.
Theo đó, hầu hết các trường hợp thu hồi đất để phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng không có hoặc ít có khả năng “sinh lời”, trừ trường hợp thu hồi để thực hiện dự án xây dựng khu đô thị mới, khu dân cư nông thôn mới; chỉnh trang đô thị, khu dân cư nông thôn; thông thường dự án này do doanh nghiệp thực hiện.
Cơ quan nhà nước có thẩm quyền thu hồi đất xong sẽ giao mặt bằng cho cho chủ đầu tư để thực hiện dự án nhưng dự án đó phải vì lợi ích quốc gia, công cộng.
Do đó, nếu dự án đầu tư mà chỉ vì lợi ích của doanh nghiệp mà không thực hiện đúng nội dung dự án đã được phê duyệt thì là vi phạm pháp luật.
Tóm lại, Luật Đất đai 2024 không có quy định cụ thể điều chỉnh đối với việc “có được thu hồi đất với giá thấp bán lại với giá cao hay không”, tuy nhiên việc thu hồi đất cần thực hiện đúng căn cứ và đúng mức đền bù theo quy định pháp luật.
Đồng thời, việc sử dụng đất sau thu hồi phải được tiến hành đúng mục đích và tuân thủ các quy định pháp luật có liên quan đến việc thực hiện dự án và sử dụng đất để thực hiện dự án.
Kham khảo từ : Luật sư công lý
